Gwint metryczny - tabela, wymiary, norma

Główna grafika artykułu o gwincie metrycznym

Co to jest gwint metryczny?

Gwint metryczny jest rodzajem gwintu, który cechuje się trójkątnym zarysem. Wymiary gwintu metrycznego są podawane w milimetrach.

Oznaczeniem gwintu metrycznego jest litera M, czyli skrót od angielskiego słowa “Metric”. Natomiast zaraz po niej zobaczysz cyfrę lub liczbę, która odnosi się do znamionowej średnicy gwintu. Jej wielkość podawana jest w milimetrach.

Dla przykładu: gwint metryczny M2 oznacza, że średnica “d” wynosi 2 mm, a skok gwintu jest standardowy, czyli w tym przypadku 0,4.

Jednak poza powyższym istnieją również gwinty metryczne drobnozwojne, które posiadają dodatkowe oznaczenie. Chodzi o liczbę wskazującą wymiar podziałki skoku P.

Czyli nasz gwint metryczny drobnozwojny oznaczenie miałby następujące: M2x0,25.

Schemat gwintu metrycznego

Jakie są wymiary gwintów metrycznych? Tabela gwintów metrycznych

Poniżej zebraliśmy główne wymiary gwintów metrycznych:

Średnica znamionowa M [mm] Gwint metryczny zwykły - skok [mm] Drobnozwojny gwint metryczny - skok [mm]
1 0,25 0,2
1,2 0,25 0,2
1,4 0,3 0,2
1,6 0,35 0,2
1,8 0,35 0,2
2 0,4 0,25
2,2 0,45 0,25
2,5 0,45 0,35
3 0,5 0,35
3,5 0,6 0,35
4 0,7 0,5
5 0,8 0,5
6 1 0,75 / 0,5
7 1 0,75 / 0,5
8 1,25 1 / 0,75 / 0,5
9 1,25 1 / 0,75 / 0,5
10 1,5 1,25 / 1 / 0,75
12 1,75 1,5 / 1,25 / 1
14 2 1,5 / 1,25 / 1
16 2 1,5 / 1
18 2,5 2 / 1,5 / 1
20 2,5 2 / 1,5 / 1
22 2,5 2 / 1,5 / 1
24 3 2 / 1,5 / 1
27 3 2 / 1,5 / 1
30 3,5 2 / 1,5 / 1
33 3,5 2 / 1,5 / 1
36 4 3 / 2 / 1,5
39 4 3 / 2 / 1,5
42 4,5 3 / 2 / 1,5
45 4,5 3 / 2 / 1,5
48 5 3 / 2 / 1,5
52 5 3 / 2 / 1,5
56 5,5 4 / 3 / 2 / 1,5
60 5,5 4 / 3 / 2 / 1,5
64 6 4 / 3 / 2
Tabela wymiarów gwintów metrycznych

Jakie są wymiary parametry gwintów metrycznych?

Gwinty metryczne posiadają kilka dodatkowych parametrów:

  • r - tą literą producent oznacza zaokrąglenie wierzchołka i dna bruzdy gwintu. Tutaj również obowiązuje norma, która zwykle wynosi 1/10 skoku danego gwintu. 
  • a - ta litera określa kąt rozwarcia garbu gwintu.

Szczególnie istotne jest tutaj zaokrąglenie, ponieważ zbyt ostre krawędzie potęgują naprężenia, które mogą doprowadzić do uszkodzeń.

Gwinty metryczne różnią się od siebie wykonaniem, co określają dwa kolejne parametry, czyli klasa i tolerancja.

Klasa świadczy o dokładności wykonania i dzieli się na trzy rodzaje:

  • dokładna (gwinty precyzyjne), 
  • średnio dokładna (gwinty o ogólnym przeznaczeniu), 
  • zgrubna (stosowana rzadko, w trudnych przypadkach, np. gdy materiał nie pozwala na większą precyzję).

Co więcej, każda z tych klas dzieli się jeszcze na trzy długości skręcenia gwintu:

  • S, czyli małą, 
  • N, czyli średnią, 
  • L, czyli dużą.

Dopiero połączenie klasy i długości skręcenia daje nam wgląd w tolerancję gwintu, którą określamy za pomocą liter “h” i “H” (czasem również “g” i “G”).

Jakie są różnice pomiędzy gwintem metrycznym a calowym?

Główna różnica pomiędzy gwintem metrycznym i gwintem calowym to system miar. Gwinty metryczne używają milimetrów do określania średnicy znamionowej i skoku gwintu, zaś w gwinty calowe używają cali.

1 cal równa się 2,54 centymetra.

Jednak przy wyborze gwintów raczej nie skorzystasz z tej informacji, ponieważ producenci nie mieszają ze sobą systemów miar przy opisach produktów. Przelicznik przydaje się jedynie przy opracowywaniu projektów urządzeń i instalacji, w których zastosujesz śruby.

Dodatkową różnicą jest podział poszczególnych gwintów.

Gwinty calowe rozróżniamy na podstawie szeregów. Dlatego na rynku znajdziesz zwykłe, z jednakową podziałką, drobnozwojne oraz bardzo drobnozwojne gwinty calowe. Gwinty metryczne występują w wersji zwykłej i drobnozwojnej. Ponadto istnieją także gwinty metryczne wielozwojne i lewozwojne, lecz są rzadko używane.

Czy można połączyć gwint metryczny z gwintem calowym?

Istnieje możliwość połączenia gwintu metrycznego z gwintem calowym za pomocą redukcji, nazywanej także “przejściówką”. Przydaje się ona w sytuacjach, kiedy musisz scalić połączenia o różnych systemach miar w jedną konstrukcję.

Jakie są wymiary otworów pod gwinty metryczne?

Otwory pod gwinty metryczne mogą mieć różne wymiary, poniżej zebraliśmy je w tabeli:

Tabela otworów pod gwinty metryczne M

Rozmiar Gwintu Średnica Wiertła [mm]
M 1 0,75
M 1,1 0,85
M 1,2 0,95
M 1,4 1,1
M 1,6 1,25
M 1,7 1,3
M 1,8 1,45
M 2 1,6
M 2.2 1,75
M 2,3 1,9
M 2,5 2,05
M 2,6 2,1
M 3 2,5
M 3,5 2,9
M 4 3,3
M 4,5 3,8
M 5 4,2
M 6 5
M 7 6
M 8 6,8
M 9 7,8
M 10 8,5
M 11 9,5
M 12 10,2
M 14 12
M 16 14
M 18 15,5
M20 17,5
M22 19,5
M24 21
M27 24
M30 26,5
M33 29,5
M36 32
M39 35
M42 37,5
M45 40,5
M48 43
M52 47
M56 50,5
M60 54,5
M64 58
M68 62
Tabela otworów pod gwinty metryczne M

Tabela otworów pod gwinty metryczne drobnozwojne

Rozmiar Gwintu Średnica Wiertła [mm]
M 4 x 0,5 3,5
M 4,5×0,5 4
M 5×0,5 4,5
M 5,5×0,5 5
M 6×0,75 5,2
M 7x 0,75 6,2
M 8×0,75 7,2
M 8×1 7
M 9×075 8,2
M 9×1 8
M 10×0,75 9,2
M 10×1 9
M 10×1,25 8,8
M 11 x 0,75 10,2
M 11×1 10
M 12×1 11
M 12×1,25 10,8
M 12×1,5 10,5
M 14×1 13
M 14×1,25 12,8
M 14×1,5 12,5
M 15×1 14
M 15×1,5 13,5
M 16×1 15
M 16×1,25  
M 16×1,5 14,5
M 17×1 16
M 17×1,5 15,5
M 18×1 17
M 18×1,5 16,5
M 18×2 16
M 20×1 19
M 20×1,5 18,5
M 20×2 18
M 22×1 21
M 22×1,5 20,5
M 22×2 20
M 24×1 23
M 24×1,5 22,5
M 24×2 22
M 25×1 24
M 25×1,5 23,5
M 25×2 23
M 26×1,5 24,5
Tabela otworów pod gwinty metryczne drobnozwojne
Zdjęcie Bartosza Kułakowskiego - prezes zarządu w Hosetech sp. z o.o.

Autor artykułu

Bartosz Kułakowski

CEO Hosetech Sp.z o.o.

Bartosz Kułakowski jest specjalistą od węży i złączy przemysłowych z ponad 10 letnim doświadczeniem. Bartosz jest obecny w branży technicznej od 2013 roku. Zdobywał doświadczenie jako doradca techniczno-handlowy w sektorze tworzywowych taśm przenośnikowych, konstrukcji stalowych, węży i złączy przemysłowych. Od 2016 roku specjalizuje się wyłącznie w wężach i złączach. Twórca firmy HOSETECH Bartosz Kułakowski, obecnie HOSETECH Sp. z o.o.

SPIS TREŚCI

Co to jest gwint metryczny?

Jakie są wymiary gwintów metrycznych? Tabela gwintów metrycznych

Jakie są wymiary parametry gwintów metrycznych?

Jakie są różnice pomiędzy gwintem metrycznym a calowym?

Czy można połączyć gwint metryczny z gwintem calowym?

Jakie są wymiary otworów pod gwinty metryczne?

Tabela otworów pod gwinty metryczne M

Tabela otworów pod gwinty metryczne drobnozwojne

;