Gwint stożkowy - definicja, zastosowanie, tabela

Główna grafika artykułu o gwintach stożkowych

Co to jest gwint stożkowy?

Gwint stożkowy jest rodzajem gwintu, który posiada kształt stożka. Jeśli spojrzysz na niego z profilu, zauważysz, że zwęża się w jedną stronę - w przeciwieństwie do tradycyjnych gwintów, które pozostają na całej długości proste.

Taka budowa gwintu sprawia, że gwinty stożkowe zapewniają bardzo wysoką szczelność połączeń nawet bez stosowania dodatkowych uszczelnień.

Jaka jest różnica między gwintem stożkowym a gwintem walcowym?

Główna różnica między gwintem stożkowym a gwintem walcowym jest w ich budowie. Gwint walcowy powstał na powierzchni walca, czyli na całej długości zachowuje jednakową średnicę. Natomiast gwint stożkowy wyrabia się na powierzchni stożka, co oznacza, że ulega stopniowemu zwężeniu.

Porównanie gwintu stożkowego i gwintu walcowego

Między powyższymi istnieją jeszcze dwie istotne różnice.

Po pierwsze gwint stożkowy występuje przede wszystkim jako gwint stożkowy calowy (rzadziej jako gwint stożkowy metryczny). Po drugie z racji właściwości uszczelniających stożkowa odmiana gwintów znajduje zastosowanie w nieco innych sytuacjach, o czym przeczytasz w dalszej części artykułu.

Jakie są oznaczenia gwintu stożkowego?

Gwint stożkowy oznaczony jest przez producenta przedstawiającego poszczególne rodzaje gwintu. Oto kilka przykładów oznaczeń gwintów stożkowych:

  • St. M - gwint metryczny, stożkowy; 
  • R (również BSPT) - gwint rurowy, stożkowy, zewnętrzny; 
  • Rc - gwint rurowy, stożkowy, wewnętrzny; 
  • St. B (również NPT) - rurowy gwint stożkowy Briggsa; 
  • W - gwint stożkowy do zaworów gazowych.

Jak widzisz, kształt stożka nie ma swojego indywidualnego oznaczenia. Ponadto warto dodać, że większość gwintów (R, Rc, NPT, W) ma pochodzenie anglosaskie, więc producenci podają ich wymiary w calach.

Jakie jest zastosowanie gwintu stożkowego?

Gwint stożkowy najczęściej znajduje zastosowanie jako połączenie przewodów:

  • wodnych,
  • paliwowych,
  • smarowych,
  • gazowych.

Co ciekawe, gwint stożkowy o dużym kącie rozwarcia kiedyś był często wykorzystywany w aparatach fotograficznych, a dokładniej: w ich wężykach spustowych. Gwinty stożkowe zapewniają szczelne połączenie bez konieczności użycia dodatkowego uszczelnienia.

Jakie są wymiary gwintu stożkowego?

Poniżej zebraliśmy wymiary gwintów stożkowych:

Pomiar suwmiarką Pomiar suwmiarką Pomiar sprawdzianem Pomiar sprawdzianem Typ gwintu Typ gwintu
Średnica zewn. [mm] Średnica wewn. [mm] Ilość zwojów na cal Skok gwintu [mm] Calowy rurowy BSP BSPT Calowy rurowy NPT NPTF
9,3 ÷ 9,7 8,5 ÷ 8,9 28 (0,91) 1/8”  
9,3 ÷ 9,7 8,5 ÷ 8,9 27 (0,95)   1/8”
12,9 ÷ 13,1 11,4 ÷ 11,9 19 (1,34) 1/4”  
12,9 ÷ 13,1 11,4 ÷ 11,9 18 (1,41)   1/4”
16,3 ÷ 16,6 14,9 ÷ 15,4 19 (1,34) 3/8”  
16,3 ÷ 16,6 14,9 ÷ 15,4 18 (1,41)   3/8”
20,5 ÷ 20,9 18,6 ÷ 19,0 14 (1,81) 1/2”  
20,7 ÷ 21,1 18,3 ÷ 18,7 14 (1,81)   1/2”
22,6 ÷ 22,9 20,6 ÷ 21,0 14 (1,81) 5/8”  
26,1 ÷ 26,4 24,1 ÷ 24,5 14 (1,81) 3/4”  
26,3 ÷ 26,7 23,7 ÷ 24,1 14 (1,81)   3/4”
29,8 ÷ 30,2 27,8 ÷ 28,1 14 (1,81) 7/8”  
33,0 ÷ 33,2 30,3 ÷ 30,8 11 (2,31) 1”  
32,9 ÷ 33,4 30,3 ÷ 30,8 11,5 (2,21)   1”
37,6 ÷ 37,9 34,8 ÷ 35,1 11 (2,31) 1.1/8”  
41,5 ÷ 41,9 39,0 ÷ 39,5 11 (2,31) 1.1/4”  
41,4 ÷ 42,0 39,2 ÷ 39,6 11,5 (2,21)   1.1/4”
47,4 ÷ 47,8 44,8 ÷ 45,3 11 (2,31) 1.1/2”  
47,3 ÷ 47,9 45,1 ÷ 45,5 11,5 (2,21)   1.1/2”
59,4 ÷ 59,8 56,5 ÷ 56,8 11 (2,31) 2”  
59,9 ÷ 60,2 56,4 ÷ 56,7 11,5 (2,21)   2”
65,4 ÷ 65,7 62,7 ÷ 63,0 11 (2,31) 2.1/4”  
72,7 ÷ 73,0 68,8 ÷ 69,1 8 (3,175)   2.1/2”
74,9 ÷ 75,2 72,2 ÷ 72,5 11 (2,31) 2.1/2”  
87,5 ÷ 87,9 84,9 ÷ 85,3 11 (2,31) 3”  
88,5 ÷ 88,9 84,7 ÷ 85,1 8 (3,175)   3”
112,6 ÷ 113,0 110,1 ÷ 110,5 11 (2,31) 4”  
113,9 ÷ 114,3 110,2 ÷ 110,6 8 (3,175)   4”
138,0 ÷ 138,4 135,5 ÷ 135,9 11 (2,31) 5”  
139,8 ÷ 141,3   8 (3,175)   5”
163,4 ÷ 163,8 160,9 ÷ 161,4 11 (2,31) 6”  
167,8 ÷ 168,3   8 (3,175)   6”
218,5 ÷ 219,0   8 (3,175)   8”

Jako że gwint stożkowy występuje w wielu wersjach, trudno podać wszystkie możliwe wymiary produktu. Dlatego w poniższej tabeli skupiliśmy się wyłącznie na ich najpopularniejszych odmianach.

Zdjęcie Bartosza Kułakowskiego - prezes zarządu w Hosetech sp. z o.o.

Autor artykułu

Bartosz Kułakowski

CEO Hosetech Sp.z o.o.

Bartosz Kułakowski jest specjalistą od węży i złączy przemysłowych z ponad 10 letnim doświadczeniem. Bartosz jest obecny w branży technicznej od 2013 roku. Zdobywał doświadczenie jako doradca techniczno-handlowy w sektorze tworzywowych taśm przenośnikowych, konstrukcji stalowych, węży i złączy przemysłowych. Od 2016 roku specjalizuje się wyłącznie w wężach i złączach. Twórca firmy HOSETECH Bartosz Kułakowski, obecnie HOSETECH Sp. z o.o.

SPIS TREŚCI

Co to jest gwint stożkowy?

Jaka jest różnica między gwintem stożkowym a gwintem walcowym?

Jakie są oznaczenia gwintu stożkowego?

Jakie jest zastosowanie gwintu stożkowego?

Jakie są wymiary gwintu stożkowego?

;